የጸሎት ሕይወት እና ኃይል

ጸሎት ሥርዓታዊ ከሆነ ሃይማኖታዊ ልምምድ የዘለለ፣ የመንፈሳዊ ኅላዌያችን የሕይወት እስትንፋስ እና ከዘላለማዊው አምላክ ጋር የምናደርገው ጥልቅ የነፍስ መስተጋብር ነው። ሰብዓዊው ሥጋ ኦክስጅን ካጣ ወደ ሞት እንደሚያዘግም ሁሉ፣ የሰው ልጅ መንፈስም ከጸሎት ሲቋረጥ በሥነ-መለኮታዊ ድርቀት ይመታል። መጽሐፍ ቅዱስ ጸሎትን የሚያቀርበው እንደ ተራ ሃይማኖታዊ ግዴታ ሳይሆን፣ እግዚአብሔር አብ በሉዓላዊ ፍቅሩ ወደ ራሱ የሚስበን፣ ወልድ በደሙ የክህነት ስርየትን በማከናወን የመቅደሱን መጋረጃ የቀደደልን፣ እንዲሁም መንፈስ ቅዱስ በውስጣችን ሆኖ "አባ አባት" ብለን የምንጣራበትን ቃላት የሚሰጠን ሕያውና ኃይል የተመላበት እውነታ አድርጎ ነው።

ይህ ሐዋርያዊ አዋጅ፣ የጸሎትን ሥነ-መለኮታዊ ምስጢር ቁልጭ አድርጎ ያሳየናል። ጸሎት፣ ርቆ ወዳለ ተለይቶ ወደሚኖር አምላክ የሚላክ የብቸኝነት ጩኸት ሳይሆን፣ ይልቁንም በቅድስት ሥላሴ መካከል ወዳለው የዘላለም የፍቅር ኅብረት የሰው ልጅ የተጠራበት መንፈሳዊ መገለጫ ነው። ከዘፍጥረት እስከ ራእይ ድረስ በቅዱሳት መጻሕፍት የተመዘገበው እያንዳንዱ የጸሎት ልምምድ፣ ከዚህ ታላቅ የሥላሴያዊ መስተጋብር የሚመነጭ የሰው ልጅ የኅላዌ ምላሽ ነው። ይህ ጽሑፍ የጸሎትን መጽሐፍ ቅዱሳዊ እና ሥነ-መለኮታዊ መሠረቶች በጥልቀት ይመረምራል፤ ዓላማውን፣ አዳኛዊ ኃይሉን ፣ የሥላሴያዊ አወቃቀሩን ፣ እንዲሁም ከጾም ሥነ-መለኮት ጋር ያለውን ጥብቅ ትስስር ይተነትናል። ግቡም ምሁራዊ እውቀትን ማስተላለፍ ብቻ ሳይሆን፣ የተዋጀውን ልቦና ቀስቅሶ አንባቢውን ወደ ጥልቅ፣ ሕያውና ኃያል የጸሎት ሕይወት መጋበዝ ነው።

ጸሎት- በመጽሐፍ ቅዱሳዊ ዐውድ

ጸሎት ባዶ ሥርዓት ፣ ህጋዊ የሃይማኖት ግዴታ ወይም ሰብዓዊ አቅም ሲሟጠጥ ብቻ በችግር ጊዜ የምንጠቀመው የመጨረሻው አማራጭ አይደለም። በቅዱሳት መጻሕፍት መሠረታዊ አስተምህሮ፣ ጸሎት የእግዚአብሔር ሕዝብ ከፈጣሪው ጋር ቃል-ኪዳናዊ ግንኙነት የሚመሠርትበት፣ መለኮታዊ ፈቃዱን የሚመረምርበትና የተስፋውን ቃል ኃይል በተግባር የሚለማመድበት ማዕከላዊ የጸጋ መንገድ ነው። ከዘፍጥረት መጽሐፍ ጀምሮ የሰው ልጆች የእግዚአብሔርን "ስም ለመጥራት" ከሚያቀርቡት የመጀመሪያ የነፍስ ጩኸት (ዘፍ. 4፡26) አንሥቶ፣ በራእይ መጽሐፍ እስከሚገኘው የቅዱሳን ማዕጠንትና ኅብረ-ዝማሬ (ራእይ 5፡8) ድረስ፣ ጸሎት በድነት ታሪክ ውስጥ ወሳኝ አንቀሳቃሽ ሞተር ሆኖ አገልግሏል። በእርግጥም፣ ጸሎት የመጽሐፍ ቅዱስን ታሪክ በሙሉ የሚያስተሳስርና የእግዚአብሔርን መንግሥት በምድር ላይ የሚያሰፋው መንፈሳዊ የደም ሥር ነው ማለት ይቻላል።

የጸሎት ታሪካዊ ዕድገት በመጽሐፍ ቅዱስ

• የአባቶች ዘመን : በአብርሃም፣ በይስሐቅና በያዕቆብ ዘመን ጸሎት እጅግ ግላዊና ቀጥተኛ ነበር። አባቶች በመጡበት ሥፍራ ሁሉ "መሠዊያን ሠርተው የእግዚአብሔርን ስም ይጠሩ" ነበር (ዘፍ 12:8)። ይህ ጸሎት በእምነት ላይ የተመሠረተ የቅርብ ወዳጅነት መግለጫ ነበር፤ ገና ካህንም ሆነ ቤተ መቅደስ ሳይኖር፣ ልብ ብቻውን ወደ እግዚአብሔር ይናገር ነበር።
• የሙሴና የመገናኛው ድንኳን ዘመን: በዘፀአት ዘመን፣ ጸሎት ወደ ምልጃ እና ወደ ማኅበረሰብ አምልኮ አደገ። ሙሴ ለእስራኤል ሕዝብ በመቆም ታላቅ አማላጅ ሆነ (ዘጸ 32)። መገናኛው ድንኳንና የመሥዋዕት ሥርዓቱ ኃጢአተኛ ሰው ወደ ቅዱሱ አምላክ እንዴት መቅረብ እንዳለበት የሚያስተምር የጸሎት ማዕከል ሆነ።
• የዳዊትና የቤተ መቅደስ ዘመን: ዳዊት ጸሎትን ወደ መዝሙር፣ ቅኔና የሙዚቃ አምልኮ ቀየረው። የሰሎሞን ቤተ መቅደስ ሲሠራ "ቤቴ ለአሕዛብ ሁሉ የጸሎት ቤት ትባላለች" (ኢሳ 56:7) ተባለ። መዝሙራት የሰውን ልጅ ጥልቅ ስሜት (ሐዘን፣ ደስታ፣ ንስሐ፣ ጥያቄ) ሁሉ በእግዚአብሔር ፊት ማፍሰስ እንደሚቻል አሳዩ።
• የአዲስ ኪዳን ፍጻሜ: በኢየሱስ ክርስቶስ ሞት የቤተ መቅደሱ መጋረጃ ሲቀደድ፣ ጸሎት ሙሉ በሙሉ ተለወጠ። አሁን አማኞች ያለ ምድራዊ ካህን "በኢየሱስ ስም" በቀጥታ ወደ ጸጋው ዙፋን መቅረብ ይችላሉ (ዕብ 4:16)፤ ይህም ከድሮው ሥርዓት ፍጹም የላቀ የመቅረቢያ ነጻነት ነው።

ለምን እንጸልያለን?

ሁሉን የሚያውቅ አምላክ ካለ፣ ከመጸለያችን በፊት ፍላጎታችንን የሚያውቅ ከሆነ (ማቴ 6:8) ለምን እንጸልያለን? መጽሐፍ ቅዱስ ጸሎት መረጃን ለእግዚአብሔር የማሳወቅ ጉዳይ ሳይሆን፣ ከዚህ የጠለቀ ዘላለማዊ ዓላማ እንዳለው ያስተምራል፦

የጸሎት ዓላማ በታሪክና በመንፈሳዊ ጉዞ

ጸሎት ከእግዚአብሔር ጋር የሚደረግ ጥልቅ ኅብረትና የነፍስ ትንፋሽ ነው። በሰውና በእግዚአብሔር መካከል ያለ የዘመናት የግንኙነት ድልድይ ሲሆን፣ የሰው ልጅ ፈቃዱን ከፈጣሪው ዓላማ ጋር የሚያስተሳስርበት የተቀደሰ ስፍራ ነው። በታሪክ መስመር ስንመለከት፣ የሰው ልጅ ከውድቀት በኋላ ወደ አምላኩ ለመመለስ ያደረገው የመጀመሪያው ታሪካዊና መንፈሳዊ እንቅስቃሴ ጸሎት ነበር። ስለዚህ ታላቅ ጅማሮ በመጽሐፍ ቅዱስ ለመጀመሪያ ጊዜ የተጠቀሰው በዘፍጥረት 4፡26 ላይ ሲሆን፣ "በዚያን ጊዜም በእግዚአብሔር ስም መጠራት ተጀመረ" በማለት ያስዘግባል።

ይህ ቀላል የሚመስል ሐረግ የጸሎትን ታሪካዊ መሠረት ያሳያል፤ ይኸውም የሰው ልጅ በራሱ አቅም መቆም እንደማይችል ተረድቶ፣ ለእርዳታ፣ ለምሪትና ለግንኙነት የፈጣሪውን ስም መጥራት መጀመሩን ያበስራል። ከአብርሃም የድንኳን ደጃፍ፣ ከሙሴ የሲና ተራራ፣ ከዳዊት የመዝሙር ማደሪያ፣ እስከ ጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የጌቴሴማኒ ጸሎት ድረስ፣ ጸሎት የታሪክን አቅጣጫ ሲቀይር የኖረ ኃያል መሣሪያ ነው። በቅዱሳት መጻሕፍት ታሪክ ውስጥ፣ ጸሎት የሚከተሉትን ዓበይት ዓላማዎች ሲያገለግል እናያለን፦

የጸሎት ምሳሌዎች በመጽሐፍ ቅዱስ

መጽሐፍ ቅዱስ ስለ ጸሎት ማስተማር ብቻ ሳይሆን፣ ቅዱሳን ሰዎች እንዴት ይጸልዩ እንደነበር የሚያሳዩ ኃይለኛ ምሳሌዎችን ይሰጠናል። እነዚህ ምሳሌዎች ለግልና ለማኅበር ጸሎት አቅጣጫ ይሰጣሉ፤ እያንዳንዱም የክርስቶስን ልብ የሚያንጸባርቅ መንፈሳዊ ትምህርት ይዟል።

የጸሎት ኃይል በድነት ታሪክ፡ መለኮታዊ ምላሽ ያገኙ ጸሎቶች

የድነት ታሪክ ከዘፍጥረት እስከ ራእይ ሲገለጥ፣ እግዚአብሔር የሰውን ልጅ የጸሎት ጩኸት የሚሰማ ብቻ ሳይሆን፣ በጸሎት አማካኝነት ሉዓላዊ ፈቃዱን በምድር ላይ የሚፈጽም ሕያው አምላክ መሆኑን በጉልህ ያስረግጣል። እነዚህ ታሪካዊ ክስተቶች ተራ ትረካዎች ሳይሆኑ፣ መለኮታዊው ጸጋ ከሰብዓዊው ድካም ጋር የተገናኘባቸው የቃል-ኪዳን መታሰቢያዎች ናቸው። "ትናንትና ዛሬ እስከ ዘላለምም ያው የሆነው" (ዕብ 13፡8) የማይለወጠው አምላክ ፣ ዛሬም የቅዱሳኑን ጸሎት በመንፈሳዊው ዓለም ውስጥ እንደ ኃይለኛ የጦር ዕቃ ይጠቀመበታል። የሚከተለው ሰንጠረዥ፣ ጸሎት እንዴት የተፈጥሮን ሕግ እንደሚሽር፣ የጨለማን ምሽግ እንደሚያፈርስና የእግዚአብሔርን አዳኝነት እንደሚያመጣ የሚያሳዩ ጥልቅ ሥነ-መለኮታዊ ማሳያዎችን ያቀርባል፦